میهن داکیومنت بزرگترین مرجع و مرکز دانلود پایان نامه (متن کامل فرمت ورد) فروش پایان نامه - خرید پایان نامه (کاردانی ، کارشناسی)همه رشته ها
حقوق اقتصاد مدیریت روانشناسی ریاضی تربیت بدنی کامپیوتر نرم افزار و سخت افزار عمران معماری برق صنایع غذایی علوم اجتماعی هنر علوم سیاسی فیزیک مکانیک حسابداری

تبلیغات کلیکی - افزایش رتبه گوگل

اگهی رایگان

مقاله خشونت و ناامني شهري


کد محصول : 10001692 نوع فایل : word تعداد صفحات : 29 صفحه قیمت محصول : رایگان تعداد بازدید 929

دانلودرایگان فایل رمز فایل : m1d1692

فهرست مطالب و صفحات نخست


خشونت و ناامني شهري

پيشگفتار :
موضوع خشونت و ناامني شهري يکي از چالشهاي  جدي جوامع مي‌باشد که نظر بسياري از صاحبنظران را در فرآيند تحليل، تفسير و ريشه‌يابي آن به خود معطوف نموده است.
مهمترين خصيصه عصر جديد و قرن بيست و يکم گسترش ارتباط و فزوني سرعت در انتقال انگاره‌هاي فرهنگي در جوامع مي‌باشد (چه مثبت و چه منفي). خشونت و ناامني شهري در مفهوم امروزين خود بيشتر زائيده صنعتي شدن جوامع و گسترش شهرها و تبلور کلان شهرها مي‌باشد.
امنيت عمومي مبهم و پيچيده است، اين مفهوم در مسير حيات خود دائماً دچار تحول شده و از مفهومي به مفهوم ديگر تغيير يافته است.
در ديدگاه سنتي امنيت معطوف به تأمين فضائل و حفاظت از عاملان آن مي‌شد و انسان منفعلانه خود را مي‌بايست با قالب فضائل و ديدگاه فرهيختگان تطبيق مي‌داد.
در ديدگاه مدرن، امنيت معطوف به قدرت و تأمين زندگي امن و مرّفه انسان و حفاظت از عاملان آن يعني متخصصان و صاحبنظران مي‌شود و نسبت به ديدگاه پست مدرنيسم معطوف به معنا در زندگي انساني و تأکيد بر لذت گرائي و معناگرايي اراده و خلاقيت انساني است.
و با الطبع پيچيده شدن مفهوم امنيت در ديدگاه اخير باعث گرديده که براي تأمين و تحکيم آن عدم انعطاف و بکارگيري شيوه‌ها، ابزار و متد‌هاي مختلف را شاهد باشيم تا قبل از هر چيز با شناسايي و شناخت عوامل ناامني و تهديد‌کننده، نسبت به مقابله و برخورد با آن عوامل و کاهش احساسي ناامني عمومي اقدام نماييم. يکي از خصايص عصر جديد، گسترش ارتباطات و حذف مرزها و موانع فيزيکي مي‌باشد برخلاف گذشته ضريب اثرگذاري فرهنگي با کندي و تاني در جوامع صورت مي‌پذيرفت در شرايط جاري به موازات تراوشات و انباشتگي فرهنگي آثار و 0خصوصيات صنفي موجود در جوامع و شيوه‌هاي بزهکاري و جرايم با سرعت و با کمترين هزينه زماني با ساير جوامع سرايت مي‌نمايد و در حقيقت از منظر جامعه شناسي شهري نوعي وحدت جرايم اجتماعي بصورت مشابه با انگاره‌هاي شناخته شده مشاهده مي‌گردد به تناسب با ملاحظات و ويژگيهاي فرهنگي هر جامعه داراي شدت وحدّت مي‌باشد. مباحث خشونت شهري، جرايم حاشيه‌نشيني و ارتباط بين گسترش شهرک‌هاي حومه و حاشيه‌نشيني با افزايش جرايم و بزهکاري و تشکيل مناطق ممنوعه در اطراف شهرهاي بزرگ و کلان شهرها از جمله مباحث مهمي است که تقريباً به صورت يکسان در جوامع، اعم از توسعه يافته و يا در حال توسعه مشاهده مي‌گردد.
يکي از ويژگيهاي کتابهاي حاضر در عرصه امنيت پرداختن به مقولة امنيتهاي شهري مي‌باشد.
از منظر بررسي زمينه‌هاي نهادي، ساختاري، سکونتگاهي و حتي روانشناختي به همراه شناسايي ضعف‌ها و خلاءهاي قانوني، مبادرت به تجزيه و تحليل «واقعيت‌هاي شناخته شده» نموده و راهکار پيشنهاد مي‌نمايد و عليرغم طرد و کم اهميت جلوه دادن مثلاً «ارجحيت پيشگيري بر درمان» عملاً در بخش عمده‌اي از فصول تأکيد بر تدابير و سياست‌هاي باز دارنده و پيشگيرانه داشته  «کيفر زدايي» و «پوشش دهي پليس» را به صورت نسبي غير مفيد و ناکارآمد تلقي مي‌نمايد همين نگرش که بصورت زنجيره‌اي از زمينه‌هاي قبل از ورود بزه و ارتکاب جرايم تا «عدم اجراي احکام» به عنوان آخرين حلقة زنجير پيگيري شده بر اين اصل استوار است که مسئوليت پذير ساختن والدين، به همراه پيشگيري واقع بينانه، چه از بعد اجتماعي و چه از بابت تکرار جرم، سرآغاز مبارزه عليه ناامني انگاشته مي‌شود و با تغيير سمت تدابير پيشگيرانه از جمعيت شهري و داخل شهرها به سمت حومه صادر کننده بزهکاري آغاز شده و سپس با ايجاد هماهنگي، پيوستگي و انسجام ميان ابزارهاي پيشگيري کننده محلي با ديگر همتايان احتمالي نظير مددکاران اجتماعي، آموزش و پرورش، حمل و نقل، مناطق آزاد تجاري، پليس و سرانجام قوه قضائيه به نتيجه و هدف مي‌رسد.
مهاجرت پذيري، کاهش امکان کنترل حومه شهرها و کلان شهرها، تشکيل مناطق ممنوعه و باند‌هاي تبهکاري و صدور اقدامات خلاف با شهرها از جمله محورها و مشکلاتي است که پليس و نهاد‌هاي ذيربط با آن مواجه مي‌باشد و طبعاً راه‌حل‌هايي که تجويز شده از جمله تخصصي کردن و تقسيم کار، تأسيس نهادهاي پليس خاص چون پليس شهري، پليس برون شهري، پليس اطفال، پليس ملي و ... منظم ساختن و قانونمند‌کردن مبارزه با خشونت‌هاي شهري و توسل به ساير نهادهاي غير مرتبط و تأسيس يک شوراي سياستگزار به منزله متولي خاص و ويژه در اين زمينه مسائلي بوده که کم و بيش در سطح کشور به عنوان راهکارهاي مطرح بوده و در موارد نظرات موجهي عرضه شده است.
در زمينة بلاياي طبيعي:
انسان در سراسر تاريخ شناخته شده‌اش همواره توسط نيروهاي خصمانه طبيعت به گونه‌اي شديد و بي‌رحمانه مورد تهديد بوده است.
زمين لرزه که شايد مخرب‌ترين نيروهاي طبيعي باشد، به تنهايي در سرتاسر همان هزاران زندگي را قرباني و ميليارد‌ها دلار خسارات مادي وارد ساخته است.
خسارات ناشي از ساير بلاياي طبيعي نظير آتشفشانها، طوفانها و سيلابها نيز کمتر از خسارات زمين لرزه نيست.
اما عليرغم اين امر، تنها در سالهاي اخير توجه دانشمندان به طرق کنترل و پيشگيري و يا حداقل تخفيف آثار بلاياي طبيعي جلب شده است، در حال حاضر جامعه دانشمندان هدف تخفيف آثار بلاياي طبيعي را در سر لوحه کار خود قرار داده‌اند. آسيب‌پذيري شهري چون تهران در برابر زلزله، بعنوان مهمترين و متمرکز‌ترين شهر کشور ايران از درجه اهميت بالايي برخوردار است.
شهر تهران با مساحت 600 کيلومتر مربع و گستردگي 1000 کيلومتر مربع (با حومه) با جمعيت 8 ميليون نفر بيشترين و بالاترين تمرکز فعاليت‌هاي صنعتي، اقتصادي وسياسي را در خود جاي داده است.
تمرکز و افزون جمعيتي و اقتصادي در تهران آسيب‌پذيري اين شهر را در مقابل زلزله بصورت تصاعدي افزايش داده است که توجه با آن امري ضروري و حياتي است.
علاوه بر اينکه اين شهر در قسمت شمال و جنوب بر روي دو گسل بزرگ و مهم قرار دارد و در پهنه خودداري شکستگيهاي کوچک فراواني است که بهنگام فعاليت دو گسل بزرگ دچار جنبش و جابجايي مي‌گردد.
طبق پيش بيني‌هاي متخصصين امر احتمال وقوع زلزله‌هاي شديد و در نتيجه نابودي شهر هر لحظه تهران را تهديد مي‌کند.
و با توجه به اهميت و نقش تهران در شؤن مختلف اقتصادي، سياسي و اجتماعي خطر وقوع زلزله در شهر تهران را بايدخطر جدي محسوب گردد.
مسائل امنيتي شهر تهران از بعد انساني:
در بحران‌هايي که هم اکنون در گستره جهان سايه‌ي سهمگين افکنده است، آنچه بيش از همه، خود مي‌نمايد مسأله‌ي جرم است و جرم هم اکنون به منزله‌ي سر منشاء تمامي بحران‌ها و هرج و مرج‌ها بشمار مي‌رود.
در مقابل اين پديده‌ي ناميمون، جوامع بشري براي ادامه‌ي حيات شرافتمندانه‌ي خود نياز به محيط و فضائي سالم و ايمن دارند، جامعه‌اي که در آن نظم باشد، ضوابطي انديشيده حکومت کند، جلوي عقده سازي‌هاي، ناامني‌ها و اضطرابها گرفته شود و همين ضرورت، پايه و اساس بروز و ظهور قوانين و مقررات موضوعه و تشکيل نهادها و سازمان‌هاي امنيتي را به اشکال و صور گوناگون سبب مي‌گردد.
نظر و عقيده‌ي کليه‌ي جامعه‌شناسان و محققان دربارة‌ي جامعه و بقاي آن بر او پديده‌ي اساسي يعني : «قانون و نظم» استوار است.
اشاره‌ي شارع مقدس اسلام به دو نعمتي که از ديد‌ها پنهان است و چون زائل گردد قدرشان ظاهر مي‌‌شود يعني صحت بدن و آرامش جامعه، نيز مؤيد همين امر است از نظر فقهي نيز امنيت براي مسلمانان واجب کفايي شناخته شده است زيرا در هر شرايط بايد عده‌اي در حد کفايت به انجام اين وظيفه‌ي مهم بپردازند تا جامعه‌ي اسلامي بتواند با حيات معنوي و مادي خود و به تبع آن در مسير رشد و شکوفايي ادامه دهد.
واژه‌ي امنيت از ديدگاه ارزشي اسلام مفهوم گسترده‌اي را شامل مي‌گردد و ابعاد آن از محدوده‌ي حفاظت از قدرتهاي نظامي، سياسي، اقتصادي و فرهنگي کشور، بمنظور تثبيت حکومت در امور داخلي و خارجي و جلوگيري از اقدامات غير قانوني فراتر رفته، صيانت از مصالح جامعه‌ي اسلامي را ضمن حراست از مقدسات مذهبي، جان، مال ، آبرو، حيثيت و اعراض مردم در مقابل هر گونه تعرض و تجاوز با اجزاء‌احکام الهي، تمسک به انجام واجبات و اجتناب از محرمات و منهيات را در بر مي‌گيرد. هر دو پديده يعني: «برم» بعنوان آفت و «امنيت» بعنوان نياز حياتي جوامع انساني، ضمن اينکار ريشه در تاريخ به قدمت تاريخ تمدن ملل عام دارند، بستر پيدايش علوم در رشته‌هاي مختلف علوم انساني اعم از جرم شناسي،‌ جرم يابي، جامعه‌شناسي، روانشناسي، روانکاوي، حقوق جزا آيين دادرسي کيفري و تقسيم بند‌يهاي گوناگون در جريان تحولات و اشکال نوين بزهکاري در سطح ملي و بين المللي نظير جرائم جنگي، جرائم عليا بشريت، بجرائم عليه صلح، مواد مخدر، اشکال نوين خشونت، معاملات زنان و کودکان ، جرائم سازمان يافته در سطح چند کشور بويژه، سرقت‌ها، کلاهبرداريها، تقلبات بين المللي جرائم عليه محيط زيست، تروريسم بين‌المللي، جرايم رايانه‌اي و نظاير اينها بوده است. افزون بر آنچه که در فوق بيان گرديد، لزوم مهار روند توسعه‌ي وقوع جرم و برقراري تأمين و حفظ امنيت جوامع، تقسيم‌بندي‌هاي گوناگون را در ساختار و تشکيلات سازمان‌هاي «امنيتي پليسي» کشورهاي جهان سبب مرکز مطالعات سازمان ملل که در سال 1363 درباره‌ي نقش پليس و حمايت از حقوق بشر در استراليا، اقدام به برپايي اجلاس نموده بود، پليس و وظايف او را چنين وصف مي‌کند. «حفظ صلح و نظم عمومي، حمايت از حيات، آزادي و اموال، پيشگيري از جرم، کشف جرايم، دستگيري بزهکاري و اجراي تحقيقات کيفري وظايف پليس را تشکيل مي‌دهند.» متداول‌ترين نوع تقسيم‌بندي پليس، تقسيم‌بندي براساس وظاي ذاتي پليس است که آن را به پليس اداري و پليس قضايي تقسيم مي‌نمايد.
پليس هنگامي که وظيفه‌ي اداري انجام مي‌دهد، عملش دفع جرم و وقتي که بعنوان پليس قضايي کار مي‌کند عملش رفع جرم است.
نوع ديگر از تقسيماتي که در برخي از کشورها از پليس بعمل آمده، تقسيم‌بندي به اعتبار هدف و تخصص است. مانند:‌ پليس اداري، پليس قضايي، پليس جنايي، پليس فني، پليس علمي، پليس شهرداري، پليس روستايي، پليس ضد شورش، پليس نظامي، پليس راه، پليس اطفال و نوجوانان، پليس بهداشت، پليس تبليغات، پليس جنگل، پليس ايمني ، پليس صيد و شکار، پليس کوهستان، پليس مبارزه با موادمخدر، پليس معادن، پليس ارتباطات، پليس سياسي، پليس آب و نظاير آنهاست.
تشکيلات پليس ايران که از زمان پيدايش که مقارن با ظهور امپراطوري مادها است تا عصر حاضر دستخوش تحولات پي‌در‌پي بوده است، هم اکنون براساس قانون تشکيل نيروي انتظامي مصوب بيست و هفتم تيرماه سال 1369 مجلس شوراي اسلامي که از ادغام کميته‌‌هاي انقلاب اسلامي، شهرباني و ژاندارمري جمهوري اسلامي ايران، به وجود آمده است با استناد مادة‌ 3 قانون، مزبور عهده‌دار استقرار نظم و امنيت، تأمين آسايش عمومي و فردي، نگهباني و پاسداري از انقلاب اسلامي در چهارچوب قانون مزبور و در قلمرو حاکميت جمهوري اسلامي ايران مي‌باشد، هر چند قانون موصوف به تفکيک وظايف نپرداخته، ولي درسازماندهي وظايف به نوعي از همديگر جدا گردديه است.
 
 آسيب پذيري شهر تهران و نحوه برخورد با عوارض آن:
وقوع زمين لرزه‌اي با شدت زياد مي‌تواند نيمي از صنعت کشور را از بين برده و تأثيري تخريبي بر اقتصاد مملکت گذاشته و علاوه برآن بيش از 000/500 خانه را از بين برده قريب دو ميليون مجروح و کشته باقي گذارد.
هزينه تقريبي فقط بازسازي ساختمان‌ها و شهرسازي بالغ بر 4000 ميليارد تومان مي‌شود توجه به اهميت آسيب‌پذيري در برنامه‌ريزي اقتصادي- اجتماعي و کالبدي موجب مي‌شود سرمايه‌گذاري‌ها و تمرکزهاي اجتماعي مطلوب‌تري انجام پذيرد و با وقوع بالايي چون زلزله از ابعاد فاجعه کاسته شود.
شهرداري تهران به‌عنوان يکي از ارگان‌هاي امدادرساني قبل و پس از وقوع زلزله نقش حياتي به‌عهده دارد. بدين منظور مي‌توان با برنامه‌ريزي و جمع‌آوري اطلاعات ميزان آسيب‌پذيري تهران را برحسب مناطق و نواحي آن به ترتيب اولويت بدست آورد. بدين منظور روش برآورد آسيب‌پذيري شهر ابتدا از نظر زمين شناسي برحسب فاصله منطقه‌ تا گسل فعال و سپس روش جهت محاسبه درجه آسيب‌پذيري کلي شهر پيشنهاد مي‌شود.
اهم اقلام اطلاعاتي در اين رابطه عبارتند از:
1- تعيين محل انواع گسل‌ها و حريم آن‌ها
2- تعيين ساختمان‌هاي مقاوم در برابر زلزله در سطح شهر
3- تهيه نقشه تراکم جمعيت شهر (مراکز تجمع جمعيت) در ساعات مختلف روز
4- تهيه نقشه تراکم ساختماني
5- تهيه نقشه راه‌هاي ارتباطي شهر
6- مشخص نمودن اماکني که در صورت بروز زلزله شديد،‌مي‌توانند ايجاد حوادث ثانويه بنمايد.
از جمله محل پارک‌ها، پل‌ها، کانال‌هاي آب و فاضلاب، منابع آب، انبارهاي سوخت، گاز، مهمات و اماکني کادر آن‌ها احتمال نشت گازهاي سمي، مواد شيميايي، مواد راديواکتيو و يا آتش‌سوزي‌هاي بزرگ وجود دارد.
7- تهيه وضعيت تراکم ترافيک در نقاط مختلف شهر و در ساعات متفاوت شبانه‌روز
8- تعيين وضعيت و محل منابع غذايي، سوختي و دارويي شهر
9- تهيه نقشه منابع آب مشروب و سيستم‌هاي آبرساني مربوطه
10- تعيين وضعيت بيمارستان‌ها از نظر محل استقرار، استحکام ساختمان، تعداد تخت‌هاي بيمارستاني و امکانات درماني که با توجه به وضعيت مکاني و استحکام ساختماني هر بيمارستان انتظار مي‌رود پس از حادثه در دسترس باشد.
11- تعيين محل ايستگاه‌هاي آتش‌نشاني
12- تعيين محل ايستگاه‌هاي نيروهاي انتظامي
13- تعيين محل فضاهاي سبز و ديگر فضاهاي باز به همراه مسافت مفيد هر يک
14- مشخص کردن کميت و کيفيت ابزار و ماشين آلاتي که در مراحل امداد و امکان موقت مي‌توانند مورد استفاده قرار گيرند، به همراه تعيين محل استقرار آن‌ها
15- تعيين فلرفيت و توان مناطق حومه و شهرهاي نزديک اطراف جهت پشتيباني و امداد
16- تعيين وضعيت فرودگاه‌هاي توان و حومه و زمين‌هايي که بتوان جهت فرودگاه‌هاي موقت هليکوپتر مورد استفاده قرار داد.
6 عامل مؤثر در آسيب‌پذيري مناطق 22 گانه شهر تهران:
عامل اول: محل گسل‌هاي عبوري از تهران و محل آن‌ها
با بررسي مسير گسل‌هاي عبوري از شهر ملاحظه مي‌شود که مناطق شمالي تهران شامل تماس منطقه 1، شمال مناطق 8، 2، 3، 4، 22 و مناطق جنوبي شامل منطقه 20 و 19 و جنوب منطقه 18 روي گسل‌ اصلي تهران قرار دارند.
گذشته از آن ساير مناطق شهر بر روي گسل‌هاي کوچک فراواني قرار دارند. در اين رابطه‌ مي‌توان مناطق مختلف شهر را از نظر آسيب‌پذيري درجه بندي نمود در جدول‌هاي تهيه شده از طرف سازمان‌هاي ذيرربط درصدهاي هر يک از مناطق مشخص گرديده است.
عامل دوم: تراکم جمعيتي در مناطق مختلف
عامل سوم: راه‌هاي ارتباطي اصلي درون شهري
نزديکي و قابليت دسترسي هر منطقه به بزرگ‌راه‌هاي شهري از فاکتورهاي مهم درون شهري محسوب مي‌شود.
عامل چهارم: محل استقرار امکانات بيمارستان
تعداد تخت‌هاي بيمارستاني عامل بسيار مهمي در تعيين ميزان آسيب‌پذيري يک منطقه محسوب مي‌شود.
عامل پنجم: محل ايستگاه‌هاي آتش نشاني و کمک‌هاي امدادي
عامل ششم: محل پارک‌ها در سطح شهر
تعاريف و اصطلاحات امنيت:
امنيت: به معناي فراغت از هرگونه تهديد، تعرض به حقوق و آزادي‌هاي مشروع و قانوني شهروندان است و از سه لايه‌ اصلي و متکامل تشکيل شده که عبارتند از: امنيت فردي، امنيت اجتماعي و امنيت ملي
امنيت فردي: حالتي است که به موجب آن فرد در پناه قانون و برخوردار از حقوق شهروندان از هرگونه تهديد، تعرض و تعدي ديگران مي‌تواند از مجاري قانوني و در محاکم صالحه احقاق حق مي‌کند.
امنيت اجتماعي: حالت فراغت همگاني از تهديدي است که رفتار غيرقانوني يک فرد، يک سازمان يا دولت ممکن است در تماس يا در بخشي از جامعه پديد آورد.
امنيت ملي: حالتي است که به موجب آن ملتي فارغ از ترس و تهديد از دست دادن نظام حکومتي، هويت ملي، زبان، دين و ارزش‌هاي فرهنگي خود سرمي‌برد.
اساس امنيت فردي با افزايش امنيت اجتماعي افزايش مي‌يابد و امنيت ملي نقش تعيين کننده‌اي در امنيت فردي و امنيت اجتماعي دارد.
شهر چيست؟
براي جغرافي دانان، قبل از هر چيز، شهر به عنوان فضاي جغرافيايي و در معناي اخص کلام فضاي شهري مطرح است.
فضايي که سکونتگاه‌هاي متمرکز انسان را در بطن خود جاي داده است.
براي جغرافي دان شهر بر حسب اشغال آگاهانه ي فضايي از طبيعت مفهوم پيدا مي‌کند که به مقتضاي تکنيک متداول زمان، انسا‌ن‌ها آن را در اختيار مي‌گيرند و بر همين اساس اولين عاملي که مشخص کننده شهر است، موقعيت جغرافيايي و دومين عامل مقرر مکان و يا به عبارت روشن‌تر نقشگاه شهر است که موقعيت شهري مي‌تواند آن را تقويت يا تضعيف نمايد.
براي جغرافي دانان، شهر فضاي پويايي، رفت و آمد و حرکت انسان‌هاست و اين فضا خود را با تکنيک دوران معاصر و وسايل نقليه سازگار کند.
علاوه بر اين، شهر فضاي زينتي و سکونتي ويژه‌اي است، خانه‌هاي شهر فشرده و بيشتر در ارتفاع ساخته ‌مي‌شوند و يکي از وجوه تمايز آن بار روستا همين است.
تعريف‌ جامعي از شهر که بتواند شامل کليه شهرهاي جهان نباشد مشکل است، بنابراين جغرافي دانان هر يک باشم خود شهر را تعريف کرده‌اند که فاصله آن را در کتابهاي «ژرژنابو» جغرافي‌دانان فرانسوي مي‌توان به شرح زير ديد:
به نظر «فردريک ريشتوفن» شهر اجتماعي از انسان‌ها در مکان معيني است که حيات مادي آنان از فعاليت‌هاي غير زراعي به ويژه از راه بازرگاني و صنعتي تأمين مي‌گردد.
«ژان برون» و پيرفونتن» معتقدند که شهر جايي است که اکثريت مردم آن، بيشتر خود را داخل منطقه شهري مي‌گذرانند و روستا جايي است که مردم اکثريت وقت خود را در خارج از قلمروي مسکوني خود بسر مي‌برند. اين تعريف بر اساس برنامه‌ي کارروزانه است. «واگنز» مي‌گويد شهرها محل تجمع تجارت جهاني است، گرچه شهري نيست که در آن تجارتي نباشد.
«راتزل» مي‌گويد يک شهر عبارت است از اتحاد انسا‌ن‌ها و ساکن انساني که سطحي را مي‌پوشاند و بر سر راه‌هاي مهم تجارتي قرار دارد.
مفهوم امنيت:
مفهوم امنيت قدمتي با وسعت تاريخ بشر و از جهتي بر مفهوم «اجتماع» و «جامعه» تقدم دارد.
اين مفهوم به تدريج وبا توسعه‌ي بشري تحول و ابعاد تازه‌اي يافته است، با گونه‌اي که امروزه امنيت را در توسعه (ونه اسلحه)، سراغ مي‌گيرند. تأمين امنيت با عنوان اساسي‌ترين وظيفه‌ي حکومت شناخته شده است.
قرآن با عنوان قانون اساسي و دستورالعمل حيات معتدل انسان و جامعه‌شناسي، به اين امر توجه خاصي داشته و بر آن در تأمين سعادت و آخرت انسان تاکيد کرده است.
ايمان، امنيت و امانت‌ همه در اين راستا قابل فهم هستند.
بحث «امنيت» ربط وثيقي شيخي با مفهوم و ماهيت «حکومت» دارد، در علم سياسي مقصود از «حکومت» آن است که بايد چه اموري انجام گيرد.
در اين‌جاست که مفهوم امنيت مشخص مي‌شود.
در دنياي متمدن غربي که براساس تفکر که ليبرالي شکل يافته تنها امر مهم حکومت، تأمين امنيت است.
در هر دو نوع رويکرد انديشه‌ي غربي به امر حکومت اشاره شده، که در اولي همه چيز آزاد است و دخالت عمده‌اي در امور ديگر با جز امنيت ندارد «حکومت و لفر» نوع دوم عمدتاً بر محيط و برنامه‌هاي عمومي مثل بهداشت، آموزش و ـــ تکيه دارد.
در حکومت ولفربعد امنيتي مهم است، اما در حالت دوم اگر چنان چه حداقل مايحتاج عمومي تأمين نشود، امنيت جامعه با ذخله ‌مي‌افتد،
تعريف دقيق شهر چيست؟
ممکن است اين سؤال مطرح شود، با وجود اين که واحد يا مقياس اندازه‌گيري دقيق و مشخصي موجود نيست؟ چرا سخن از واقعياتي به بيان ‌مي‌آيد که ذکرشان جز کسالت نتيجه‌اي ندارد. شايد به همين دليل است که تعريف واحدي از شهر ارائه نشده است.
در اروپا معيار، معيار رسمي اداري است که در روزنامه رسمي کشور مندرج است. بافت شهر شامل شهرباني‌ها يا فرمانداري‌ها است يا آن‌چه منظور مقامات سياسي است. اما در بسياري از جوامع غربي ترجيح برمنابحله‌ي جمعيت است. تا شهري موجوديت پيدا کند.
طبق آماري که متخصصان آمار ارائه کرده‌اند، در فرانسه دو هزار سکه، در جاي ديگر پنج يا ده‌هزار سکه ضابطه‌ي براورد يا ارزيابي که از اقتصاد و زندگي اجتماعي به عمل ‌مي‌آيد نيز اضافه شود. خط ادامه ساختما‌ن‌ها که در فرانسه مقياس تشخيص بافت شهري بشمار مي‌آيد، کمتر از دويست متر بين دو ساختمان است. پايين بودن فعاليت کشاورزي که مقياس آن بين 10-30 درصد برحسب مورد است، به عنوان ملاک طرح است. ما نيز مانند مؤسسه ملّي آمار و مطالعات اقتصادي، مفهوم شهر را به عنوان «واحد شهري» يا «منطقه‌ي تجمع صنعتي و شهري» کنار مي‌گذاريم. ذکر اين نکته لازم است که مفهوم منطقه‌ي تجمع صنعتي و شهري را مؤسسه‌ي مذکور در 1962 بيان کرد و منظور از آن تعيين منطقه‌اي وسيع شامل «واحدهاي شهري» بود. سفرهاي روزانه از محل زندگي با محل کار و برعکس، تراکم جمعيت غيرکشاورزي و تعداد و اندازه‌ي مؤسسات صنعتي، بازرگاني و اداري در داخل اين مفهوم قرار دارند.
در واقع درواري اين ابهامات يک واقعيت آشکار وجود دارد و آن اين است که وقتي شهر در همه جا و باهر مقياس وجود دارد، يافتن يک معيار واحد کار مشکلي است.
به عبارت ديگر، از وقتي شهر با هدف گسترش يافتن از حالت بسته بودن، که غالباً معصور به ديوار بود، خارج شد و حاشيه‌نشيني به وجود آمد، هر تلاش در جهت فهم درست آن چندان نتيجه‌اي نداد. در شرايطي که به حکم تقسيم‌بندي جغرافيايي بايد قسمت‌هاي مختلف اداري را با تحمل مشکلات زيادي جمع وجور کرد، کار پيچيده‌تر شايد غيرممکن به نظر مي‌آيد. شهر مارپيچي از ديرباز در محدوده‌ي جغرافيايي بزرگي قرار گرفته است، در حالي که پايتخت فرانسه بايد در برابر تقسيم‌بندي بالغ بر هشتصد منطقه‌ي شهرداري قرار گيرد.
علاوه بر اين وقتي حومه‌هاي آن را در نظر گيريم، به اين نتيجه‌ مي‌رسيم که تجمع شهري با واحدهاي فراوان آن، به معني نوي مرگ براي شهر است بحث مناطق شهري را به طور موقت با اين جمله، پايان مي‌بريم که جوامع شهري بي‌آنکه موجوديت شان به آن‌ها وابسته باشد، درگير الگوها و تعريف هستند.
دوران نيازها و انتظارات در مناطق شهري:
شهر امروز، هرگز تا اين اندازه حاصل بيم و اميد نبوده است. از عهد قديم شهر بادموکراسي و فرهنگ تعريف مي‌شد. پديده صنعتي‌شان به شيوه غربي مترادف با پيشرفت فني و توسعه‌‌ي اقتصادي حالت ديگري به آن داد. نيما دهم قرن بيستم نيز به اين ارثيه تاريخي به جهاني را اضافه کرد. اولين نتيجه‌ي آن تقسيم نابرابر شهرت رشد در مقياس شهر و جهان بود. ظهور نامتعارف جامعه مصرفي، ارضاي نيازها، خواسته‌هاي مادي و معنوي به روال عادي و طبيعي رابينه شخص و فردي داد. اما انقلاب شهري در زمان‌ معاصر افق‌هاي بهبود زندگي مادي و معنوي را به بسياري از جوامع نويد مي‌دهد به گونه‌اي که بي‌آنکه طبقات اجتماعي را در جامعه حذف کند، مرزهاي قابل نفوذي بين آن‌ها ايجاد مي‌کند. بنيان‌هاي آزادي و دموکراسي را تحکيم مي‌بخشد و موجب توسعه و رشد اقشار متوسط مي‌شود. اين اميدها و نويدها از اين پس منحصر با غرب است. در خلال چند دهه‌ي اخير، افول کمونيزم (شرق و ابعاد و جلوه‌هاي مختلف تراکم شهرنشيني در جهان سوم اين قصور را به وجود آورد که در اين منطقه از جهان نيز شهر مترادف با پيشرفت و آزادي خواهدشد.
و در انجام بدون اين که ظرفيت توليدي شهر را ناديده گرفته باشيم و بي‌آنکه فراموش کنيم که ظرفيت شهر همچنان منابع نوآوري، اطلاعات ارتباطات را افزايش مي‌دهد، بايد اضافه کنيم که در زمان حاضر همان ابهت اوليه‌ي خود را که ترکيبي از سياست و تمدن بود و صنعت آن را بي رحمانه مدفون ساخته بود، باز مي‌يابد. مي‌توان گفت شهرداري ارزش‌هاي انساني را جهاني مي‌کند با اين حال اين پيروزي خالي از بيم و نگراني هم نيست.
و اين که شهر مجموعه‌اي از تنش‌ها، اصطحکاک‌ها و برخوردهايي است که بر سرزمين صورت مي‌گيرد و تضادها و برخوردهاي فکري و ايدئولوريسکي، نا هماهنگي‌ها و ناسازگاري‌هاي طبيعي را به داخل فضاهاي شهري متمرکز مي‌کشاند. با کمي دقت متوجه مي‌شويم که از بيروت تا سارايو و جنگ‌ها در شهرها و براي به چنگ‌ آوردن شهرها به رده مي‌افتد. بيم‌ها و نگراني‌ها جلوه‌هاي ديگري نيز دارد.گ
پياده‌روهاي مملو از کودکان خردسال در شهر مانيل، کودکان دستمال به دست در قاهره که از طريق پاک کردن شيشه‌ي اتومبيل‌ها و نظاير
 
بررسي امنيت شهري، شهرستان تهران
امنيت شهري از بحث‌هاي علمي، فني، کاربردي و اداري مهمي است که اکنون به صورت يک موضوع ميان دانشي و فردانشي جامع اکنون نگر و آينده در چارچوب
جامعه‌شناسي شهري، حقوق، جغرافيا، علوم انتظامي- امنيتي و نظاير آن‌ها بررسي مي‌شود اين مهم با سرنوشت آحاد شهروندان کل نظام اجتماعي و اقتصادي کشور و شهر، به ويژه شهر تهران در ارتباط است. کلان‌شهر تهران کانون برترين ارزش‌هاي معنوي و مادي کشور و مرکز مهم فعاليت‌ها و فرصت‌هاي اجتماعي، انباشت مايه و نخبگان است و مهم به سزايي در توسعه‌ي فرهنگي، اجتماعي و اقتصادي کشور دارد اما متأسفانه گرفتار طيف گسترده‌اي از مسائل امنيت ستيز اجتماعي از قبيل افزايش و هجوم فزاينده‌ي جمعيت از شهرها و روستاها، گسترش پوياي نابرابري‌هاي دردناک اجتماعي و اقتصادي و پيامدهاي آن، کمبود عدالت‌اجتماعي، فقدان شرايط مساوي زندگي، انجام گستاخانه‌ترين بزهکاري‌ها، جرايم تبهکاري‌ها و نابهنجاري‌هاي اخلاقين ناموسي،‌وجود ناپاکي‌هاي روحي و مفاسد اجتماعي، اعتياد‌، دزدي، خيانت، کودکان خياباني فحشا و سازمان‌هاي پليد و اماکن فساد،‌و بسياري از آسيب‌هاي اجتماعي و ديگر نيز هست، که از ايجاد محيط مساعد براي رشد فضايل اخلاقي و شخصيت انسان‌ها به ميزان قابل ملاحظه‌اي جلوگيري مي‌کند.
طبعاً راه‌حل قطعي و نهايي اين معضلات از عمده‌ي دستگاه‌هاي مديريت شهري تهران، که از جهاتي دچار کمبود صلاحيت و منابع لازم هستند به آساني برنمي‌آيد.
اين ناتواني، پيروزي بر مسائل و معضلات امنيت شهري را دشوار مي‌سازد و مابيش از پيش به مطالعات بنيادي و کاربردي عميق و تحقيقات گسترده در اين زمينه و توجه به نتايج آن نياز داريم.
انجام اين کار از سويي هم زمان با تغييرات ساختاري – کارکردي و تقويت بنيه‌ي کارشناسي و تجهيزاتي سازمان ناجا براي رويارويي بهتر با عوامل امنيت شکن تهران بود و انتشار آن هم از سويي مصادف است با لزوم بازنگري در توسعه‌ي تأمين و تجهيز مطلوب اين نيروها جهت مواجهه‌ي کارآمدتر با معطلات گوناگون امنيت شهري و رويدادهاي پليد در سطح تهران بزرگ، به ويژه حاشيه‌هاي شهر.
از سويي ديگر نيز همزمان است با جستوجوي راه‌حل‌هاي امنيت اجتماعي شهر تهران از سطح محله تا شهر، در چهارچوب برگزاري «همايش ملي – کاربردي توسعه‌ي محله‌اي: چشم انداز توسعه‌ي پايدار شهرتهران» و همايش‌ديگر، که با دغدغه‌ي خاصي از طرف مراکز مطالعات و تحقيقات اجتماعي و فرهنگي برگزار شد و نتايج حاصله در جريان انتشار از طريق مجلات و کتب مربوطه‌ مي‌باشد.
اينک قضيه‌ي امنيت از زمان اشغال و ناامن‌سازي افغانستان و عراق در برخي از شهرهاي بزرگ جنوب شرقي و جنوب‌غربي کشور ما، با توجه به حوزه‌هاي فرهنگي مشترک، ابعاد منطقه‌اي برون زايي به خود گرفته و در نتيجه بخشي از وقت، نيرو، امکانات و ظرفيت‌هاي فکري، مالي و تشکيلاتي و انساني قواي امنيتي ما را مي‌ربايد.
نيروهاي سلطه‌گر و ستمگر جهاني درگير در اين کشورها با همراهي نيروهاي غافل داخلي، مدتي است بغض‌هاي انباشته خود را به صورت سلاح‌هاي خشونت‌زا مي‌گشايند وقتي به حريم حرم‌هاي قدسي شهرهايي مقدس تعدي مي‌کنند و امنيت و آسايش را از زائرين و پيروان آن‌ها هم ربوده است.
ايجاد ناامني، هرچند هم موقت، کيفيت را از محيط زندگي، با ويژه در محيط‌هاي شهري، مي‌ستاند و شرايط يک زندگي آرام و بروز فضيلت‌ها و آزادگي‌ها را از ميان مي‌برد.
عمليات آسايش برانداز، آرامش قلبي مردمان شهرها را با هم مي‌ريزد و آن‌ها را مشوش و پريشان مي‌کند. پس حوزه‌ي امنيت مغرب نيروهاي اهريمني تأکيد شده است.
اين مسئله چالش بزرگي در برابر سازمان‌هاي امنيتي ماست. بدون امنيت و هماهنگ‌ي نيرو ملي ايجاد کننده‌ي امنيت خصوصاً‌ در شهرها نا محيط مساعدي جداي آزادي،‌ آزادمردي، عدالت و رشد فضائل و کرامت‌هاي انساني فراهم مي‌آيد و نه شرايط زندگي انساني در جامعه وجود خواهد داشت.
امنيت در چارچوب جغرافياي جرم، که ساختارهاي فضايي و فرايندهاي بزه‌کاري و عوامل اثرگذاري که کنش‌ها، رفتارها و کردارهاي مبنايي را در ميان گروه‌هاي اجتماعي برانگيخته، پديدآورد. و زمينه‌هاي بروز و ظهور آن‌ها را در حوزه‌هاي شهري با کيفيت خاصي فراهم مي‌آورند. مي‌گنجد، اما در مسئله‌اي امنيت‌کاربردي، در کنار مبارزه با بزه‌کاري و عوامل امنيت زدا، انسان، رفاه او و روابط متعادل و متوازن او با محيط زيست (طبيعي و انساني) کانون هرگونه انديشه‌ امنيتي است.
 


منابع :


منابع و مأخذ:


1- آدميت، فريدون، اميرکبير و ايران، شرکت سهامي انتشارات خوارزمي، چاپ ششم،‌1361

2- اداره‌ي کلاپليس بين‌الملل- مجله‌ي آشنايي با پليس کشورهاي جهان سال‌هاي 79-80

3- اردشيري، مهيار، توسعه‌ي پايدار و مديريت شهري- فصلنامه‌ي مديريت شهري شماره‌ي 3 انتشارات سازمان شهرداري کشور، پاييز 1379

4- حميدي- مليحه، استخوان‌بندي شهر تهران، جلد دوم شهرداري تهران،‌1376

5- شناخت جمعيت شهرتهران، مرکز مطالعات و برنامه‌ريزي شهر تهران، آذر 1377

6- صفوي،‌سيد يحيي، تحليل جغرافيايي امنيت تهران و ارائه‌ي الگوهاي بهينه و مسأله‌ي دکتري دانشگاه تربيت مدرس 1380

7- تأليف آتي بورژل، شهر امروز، ترجمه: دکتر سيد محمد سيد ميرزايي، تاريخ انتشار:1377، انتشارات دانشگاه شهيد بهشتي

 

طراحی سایت : سایت سازان