میهن داکیومنت بزرگترین مرجع و مرکز دانلود پایان نامه (متن کامل فرمت ورد) فروش پایان نامه - خرید پایان نامه (کاردانی ، کارشناسی)همه رشته ها
حقوق اقتصاد مدیریت روانشناسی ریاضی تربیت بدنی کامپیوتر نرم افزار و سخت افزار عمران معماری برق صنایع غذایی علوم اجتماعی هنر علوم سیاسی فیزیک مکانیک حسابداری

تبلیغات کلیکی - افزایش رتبه گوگل

اگهی رایگان

مقايسه خويشتن پنداري دانشجويان دختر با آرايش و بدون آرايش


کد محصول : 1000238 نوع فایل : word تعداد صفحات : 79 صفحه قیمت محصول : 7000 تومان تعداد بازدید 952

فهرست مطالب و صفحات نخست


مقايسه خويشتن پنداري دانشجويان دختر با آرايش و بدون آرايش

چكيده:
پژوهش انجام شده در مورد مسئله رابطه بين خود پنداره و آرايش است. فرضيه اين پژوهش عبارت بود از اينكه بين خودپنداره دختران با آرايش و دختران بدون آرايش تفاوت معني داري وجود دارد. در اين پژوهش از روش نمونه گيري تصادفي طبقه اي استفاده شده است. نمونه مورد نظر از دانشجويان دختر دانشگاه آزاد (واحد قزوين) مي باشد. اين نمونه شامل 100 نفر كه 50 نفر دختران با آرايش و 50 نفر دختران بدون آرايش هستند. لازم به ذكر است كه به دليل محدوديت‌هايي از نمونه 50 نفري دختران بدون آرايش كاسته شد و اين نمونه به 93 نفر رسيد.
در تجزيه و تحليل داده ها از ارزش آماري T براي گروههاي مستقل استفاده شده است كه ابزار مورد استفاده در اين پژوهش پرسشنامه خودپنداره كارل راجرز است.
در بررسي به عمل آمده نتايج حاكي از اين است كه بين خودپنداره دختران با آرايش و بدون آرايش تفاوت معني داري وجود دارد. بطوري كه افراد با آرايش از خودپنداره مثبت بالاتري برخوردار هستند يعني به خود واقعي شان نزديك تر هستند. آنچه را كه مي توان در آخر ذكر كرد اين است كه بيشتر افراد اين پژوهش از خودپنداره پاييني برخوردار هستند بطوري كه از 93 نفر فقط 28 نفر داراي خودپنداره نرمال بودند.

كارشناسي مشاوره
موضوع تحقيق :
مقايسه خويشتن پنداري دانشجويان دختر با آرايش و بدون آرايش
استاد راهنما :
گردآورنده :
سال تحصيلي :

فهرست مطالب
عنوان                                             صفحه
فصل اول- مقدمه پژوهش
چكيده
مقدمه ........................................................................................................................... 3
بيان مسئله ...................................................................................................................... 6
اهميت و ضرورت پژوهش ..............................................................................................7
هدف پژوهش ................................................................................................................9
فرضيه پژوهش ................................................................................................................ 10
تعاريف نظري .................................................................................................................. 11
تعارف عملياتي ..................................................................................................................11
فصل دوم- ادبيات و پيشينه پژوهش
بررسي تاريخي نظريه هاي خود ........................................................................................ 14
مفهوم خود ........................................................................................................................ 15
مفهوم بخشيدن به خود ........................................................................................................16
چگونگي تشكيل خود ........................................................................................................ 17
رشد مفهوم خود .................................................................................................................. 18
تعريف خود از ديدگاه هاي تجربي و پژوهشي ....................................................................... 20
تعريف خود از ديدگاه هاي روان تحليل گري............................................................................ 21
خود در ديدگاه مختلف روان شناختي ......................................................................................... 22
مفهوم خود از ديدگاه راجرز ......................................................................................................23
ثبات و هماهنگي خويشتن ..........................................................................................................24
مفهوم خود از نظر ساليوان...........................................................................................................26
خود از نظر اريكسون ...............................................................................................................26
خود از نظر يونگ ...................................................................................................................... 28
خود از نظرنوامبر........................................................................................................................29
خود در نظريه هارتر....................................................................................................................30
تغيير در محتواي مفهوم خود .......................................................................................................31
تغيير در ساختار خود يا تغييرات ساختاري ....................................................................................32
خود پنداره ................................................................................................................................ 33
خود انگاره در نظريه هورناي ................................................................................................ 34
خود پنداره و خوش بيني ........................................................................................................ 36
ويژگي هاي انسان كامل يا خود شكوفا در نظريه راجرز ......................................................   38
پيشينه پژوهش ....................................................................................................................... 40
فصل سوم – روش پژوهش
جامعه آماري ......................................................................................................................... 51
نمونه و روش نمونه گيري ...................................................................................................... 51
ابزار پژوهش .......................................................................................................................... 51
روش نمره گذاري ...............................................................................................................   53
اعتبار آزمون ......................................................................................................................... 54
روش جمع آوري اطلاعات .................................................................................................. 54
فصل چهارم – تجزيه و تحليل داده ها
تجزيه و تحليل داده ها .............................................................................................................59
تجزيه و تحليل فرضيه تحقيق.............................................................................................................63

فصل پنجم – بحث و نتيجه گيري
بحث و نتيجه گيري ................................................................................................................65
مشكلات پژوهش ...................................................................................................................66
پيشنهادها ...............................................................................................................................66
فهرست منابع. ....................................................................................................................... 67
ضمائم
نمونه تست راجرز ................................................................................................................. 70
 
مقدمه:
«خودت را بشناس » سخني است كه از روزگاران قديم خردمندان به آن اهميت بسياري داده اند ولي قدر و اهميتش در اين زمانه از هميشه بيشتر است. خودشناسي  فقط از راه انديشيدن توأم با ملامت خويش و تأمل در حال ديگران و درباره روابط ما با افراد ديگر حاصل مي شود. فكر و انديشه در كار خويش، خواه و ناخواه همراه با كار درون بيني  است. انسان بايد در ضمن اين عمل، حالات ذهني، ضربان قلب، كنش، وجدان، انگيزه، اميال و بيزاري هاي خود را نيز مورد توجه كامل قرار دهد. بايد اين حالات را نه فقط به همان گونه كه وجود دارد بشناسيم بلكه آنكه را ارزيابي نموده راجع به هر كدام نظر خوب يا بد يا بي اثر بدهيم و روشن سازيم كه آيا ريشه‌هاي دراز و صورت دائمي دارند يا موقت و گذران هستند(مك و گال 1362).
بي شك خودشناسي بزرگترين خدمت انسان به خودش است لازم است احكامي كه انسان را به رستگاري مي برد از عقايد و ايدئولوژي هاي ديگر تفكيك گردد. در اين راستا اول بايد انسان را شناخت و بعد كمبودها و دردهايش را يافت و واقعيت ها را كه لازم است بررسي نمود و به گفتۀ «كاميل فلاماريون» هأهت شناس فرانسوي «ما چيزي را كه مي فهميم حق انكار آن را نداريم» براي بررسي مسائل پيچيده خودشناسي نه تنها از دانش و علوم تجربي بلكه از تفكر، تعقل، الهام، علوم باطني و بالاخره از وي هاديان بشر نيز بايد استفاده كرد.
براي تغيير زندگي يك فرد يا يك ملت اول بايد محور افكار او را تغيير داد در اين راستا تقابل بين ماديت، معنويت، فعاليت و فضيلت را نبايد از نظر دور داشت. و تكامل عاليترين هدف آفرينش است جزء در سايه اين مطلب ميسر نمي شود. براي رسيدن به كمال جز اينكه انسان ها ويژگي هاي خويش را بدانند و توفيقي در شناسايي خود داشته باشند راهي نيست. براي رسيدن به سعادت، شناخت خويشتن  و پرورش جان و تن هر دو لازم است در غير اين صورت از آمال و مقاصد انساني دور مي شود و به هدف زندگي نمي رسد و حفظ اين تعادل را كه براي فائق آمدن به مشكلات و ناخواستني هاي زندگي است از دست مي دهد (بهاري، 1366). خودپنداره  مجموعه‌اي است دروني و نسبتأ پايدار. شامل همه آنچه كه اشخاص متعلق به خود مي دانند از جمله جنبه هاي جسمي، اجتماعي، هيجاني، اعمال اختصاصي، شايستگي ها همراه با عناصر مادي با اهميت (صدر السادات و شمس اسفند آباد، 1380).
خودپنداره تصوري است كه از خودداريم و همواره با ما همراه است و ما آن را براي خود و طبقه بندي رفتارمان به كار مي بريم. غالباً نقش اوليه خودپنداره اين است كه باعث ايجاد ثبات در رفتار شود. اين امر به افراد كمك مي كند كه بتواند رفتار خود و كساني را كه با آنها در تعامل هستند به سادگي پيش بيني نمايد.

آرايش خانم ها در دانشگاه يكي از موضاعاتي است كه نظرات موافق و مخالف را نسبت به خود جلب كرده است. از آنجايي كه انسان دوستدار زيبايي است براي زيبا جلوه خود (چه زن و چه مرد) به ظاهر خويش توجه مي كند. اما گاهي تفاوت افراد در اين توجه به ظاهر كه به شكل هاي مختلف خود را نشان مي دهد، مثلاً شيوه لباس پوشيدن، اصلاح مو و آرايش غليظ و... بسيار زياد  است.
انسان در جريان زندگي دچار خلأها و كمبودهايي مي شود كه براي جبران آنها دست به اعمالي مي زند. آرايش غير معمول هم مي تواند يكي از اين اعمال باشد كه ممكن است از خودپنداره پايين نشأت گرفته باشد. از آنجايي كه رفتارهاي ما تحت تأثير خودپنداره پايين نشأت گرفته باشد. از آنجايي كه رفتارهاي ما تحت تأثير خودپنداره است آرايش هم يكي از واكنش هايي است كه مي تواند تحت تأثير خود پنداره قرار گيرد.

بيان مسئله :

مسئله مورد نظر در اين پژوهش اين است كه :
آيا خودپنداره خانم هاي با آرايش بيشتر از خود پنداره خانم هاي بدون آرايش است ؟

اهميت و ضرورت پژوهش:
آنچه را كه بايد در برخي از نظريه ها به آن توجه كرد اين است كه واقعيت هر پديده صرفاً همان چيزي است كه فرد خودش برداشت مي كند. واقعيت براي هر فرد آن چيزي است كه در قالب مرجع قياس دروني و جهاني ذهنش در لحظه خاصي از زمان قرار دارد به عبارت ديگر، واقعيت مؤثر واقعيتي است كه بوسيلة فرد ادراك مي شود و ضرورت آن به اين نحوۀ مي توان اشاره كرد كه درك رفتار هر فرد فقط از ديدگاه خود ولي امكان پذير است و رفتار هر فردي بايد در قالب قياس دروني كل سازمان يافته مورد بررسي قرار گيرد. آنچه باعث رشد شخصيت فردي مي شود كليه رفتارهايي است كه به وسيله تمايل ذاتي او به تحقيق «خود» بر انگيخه و هدايت مي شود و اين تمايل ذاتي در درجه اول به حفظ و تعالي اورگانيسم از راه ارضاي نيازهاي جسماني توجه دارد. اما مهم آن كه تمايل به تحقيق خود معياري است كه بوسيلۀ آن تمام جنبه هاي فرد مورد ارزيابي قرار مي گيرند و فرد به اين طريق كليه تجاربي كه در جهت تعالي و بقاي خود هست به طور مثبت ارزشگذاري مي كند. (طالشي، 1376)
خودپنداره در ساخت رواني افراد از اهميت خاصي برخوردار است. زيرا پنداره از شخصيت خود، تا اندازه اي تصور را راجع به محدويت هايش تعيين مي كند و اين عامل رفتارهاي خود را طرح ريزي مي كنند اگر تصوير از خود مثبت باشد. شخص داراي سلامت روان و اگر منفي باشد، فرد از لحاظ رواني ناسالم شناخته مي شود. اين موضوع بويژه براي كساني كه مسئول پرورش افراد، در زندگي هستند حائز اهميت است. (شاملو، 1374).
رشد و تحول خودپنداره از بدو تولد آغاز و تا آخرين سال هاي بزرگسالي ادامه مي يابد. خودپنداره تحت تأثير يادگيري است و ابتدا به صورت آگاهي از عوامل خارجي و رفتار قابل مشاهده تجلي مي كند، سپس دامنه وسيعتري را شامل مي شود. و به قلمرو مسائل ديگري چون ساختار فيزيولوژيكي، ارزشهاي دروني و رشد فلسفه فردي هر شخصي از زندگي گسترش مي‌يابد. بسياري از رفتارهاي ما براساس تصوري است كه ما از خود داريم و طبق آن رفتارهايي از خود نشان مي دهيم. اين رفتارها گاهي مخالف با هنجارهاي جامعه است. آرايش در دانشگاه هم يكي از مسائلي است كه نظرت مخالف را به خود جلب كرده است. طبعاً اين رفتار مي تواند به نحوي با خودپندارۀ افراد در ارتباط باشد با انجام اين تحقيق مي توان به رابطۀ بين آرايش و خودپنداره پي برد. اينكه آرايش از خودپنداره پايين نشأت مي گيرد و يا بالعكس.

هدف پژوهش:
آنچه كه در اين پژوهش مد نظر است بررسي خودپنداره دختران دانشجوي با آرايش و بدون آرايش و يافتن راه حلي مبني بر اينكه چگونه مي توان خودپنداره مثبت را در افراد بوجود آورد و يا اينكه تقويت كرد در حقيقت بررسي فرضيه مورد نظر با طرح كامل و جامع نظريه هاي شخصيت و خودپنداره و رعايت بيطرفي در نقد و بررسي هر يكي از ديدگاهها بوده تا اينكه بتوان اولاً تصويري درست و منطقي از همه نظريه ها و يا حداقل عمده ترين آنها بدست آورد مبني بر اينكه آيا خودپنداره در افراد با آرايش و بدون آرايش متفاوت است و ثانياً با قرار گرفتن در جريانات پژوهش هاي مربوط به شخصيت و خودپنداره و نقش آنها در پيدايي و تكامل اين نظريه‌ها و فرضيات خود به صورت محققي در آيند كه درجه به كارگيري اين نظريه ها در موقعيت عملي از توان لازم براي اين كار برخودار باشند و هدف ديگر از پژوهش بررسي فرد در مورد خود در شرايط اجتماعي و فرهنگي خود آنها است و از اين رو هر يك از آنها نقاط ضعف و قوت و حتي اغراق هاي خاص خود را دارند كه گاه به نظر مي رسد بعضي از افراد بيشتر به دنبال شناخت بهترين هستند و يا ديدي ارزشي و دستوري براي آنها دارند در حالي كه هدف اين است هر فرد با توجه به شرايط خاص خود و محيطي كه پرورش يافته خود را ارزيابي كند تا از هر خدشه اي بر خود واقعي خود مبرا باشد.
در حقيقت آنچه مهم است درست بودن يا نبودن فرضيه پژوهش نبوده بلكه مفيد بودن فرضيه و توانايي آن در تبيين رويدادها است كه به آن اعتباري بخشيده و اهميت آن را بالا مي برد هدف ديگر از اين پژوهش اين است كه در برابر پژوهش هاي تجربي و آزمايشگاهي كه فقط گوشه ها يا جنبه هاي محدودي از شخصيت را مورد مطالعه و بررسي قرار مي دهند. درباره ارتباط اين گوشه ها يا جنبه هاي ديگر و در نتيجه درباره خودپنداره مفهوم خود و تحول شخصيت بحث و تحقيق نموده چگونه مي توان خودپندارۀ مثبت را در افراد بوجود آورد و يا اينكه تقويت كرد و اينكه چگونه افكار تازه اي به ميان آورد و حس كنجكاوي را برانگيخته و براي تحقيقات ديگر آماده ساخت و بدين طريق به پيش بردن علم كمك كرد.

فرضيه پژوهش :
خود پندارنده خانم هاي با آرايش از خودپنداره خانم هاي بدون آرايش است.

تعاريف نظري:
خودپنداره: آرنولد و بوگر  معتقدند، خودپنداره بخشي از خود است كه در آگاهي هشيار قرار مي گيرد. خودپنداره شامل تمام ادراكات، آگاهي ها، ارزشها و احساسات يك فرد و معروف هويت وي است (صدر السادات و شمس اسفند آباد، 1380).
مازلو اظهار مي دارد كه خودپنداره عبارت از اين است كه فرد خودش را آدم مفيدي بداند و ديگران نيز او را آدم بشناسند. اين احساس وقتي ارضاء مي شود كه فرد احساس ارزش، معرفت، سودمندي و اطمينان يابد. (شاملو، 1374).
تعاريف عملياتي:
خودپنداره:
خودپنداره متغيري است كه از طريق آزمون خودپنداره راجرز سنجيده مي شود و ميزان خودپنداره برحسب نمره اي كه فرد در اين مقياس مي گيرد مشخص مي شود.
دختران با آرايش: افرادي كه از لوازمي چون خط لب، خط چشم، پنكك و رژگونه و غيره در تمام روزهاي هفته از تمام لوازم يا از تعدادي از لوازم آرايش استفاده مي كنند.
دختران بدون آرايش: افرادي كه از لوازمي چون خط لب و خط چشم و پنكك و رژگونه و غيره در تمام روزهاي هفته استفاده نمي كنند.

بررسي تاريخي نظريه هاي خود:
موضوع روان و تن از قرن هفدهم در فلسفه جايگاه خاص خودش را حفظ كرده است نفس و بدن در بسياري از جهات با هم اختلاف دارند ولي به هم وابسته اند. در اين زمينه فلاسفه نظرياتي راجع به رابطه آن ارائه داده اند (رجائي، 1372).
سقراط معتقد بود انسان ابتدا بايد اول خود را بشناسد تا بتواند پديده هاي جهان را تحليل كند. بنابراين انسان محتاج شناخت است وجود انسان را نمي توان به عنوان واحدهاي جدا از هم مورد مطالعه قرار داد. افلاطون بين روان و تن فرق قايل شد و با فرق قايل شدن بين عالم روح و مادي مفهوم روح بشر را مطرح كرده و معتقد بود كه روح قبل از اقامت در بدن به طور مستقل زندگي مي كند و بعد از آفريده شدن تن زنداني تن گشته و با مرگ از آن جدا مي شود. (احدي و همكاران، 1371).
«اسپينوز (1677 – 1632) معتقد بود كه روح و جسم دو جنبه مختلف يك عنصر هستند يعني آنچه از افعال و انفعلات نفساني و حركات و تغييرات بدني كه ما مي شناسيم ميان آنها تأثير و تأثر نيست و يك وجود يگانه اي بين آن دو جنبه رابطه اي برقرار مي نمايد».
لايپ نيتز(1716 – 1646) روح و جسم از يكديگر جدا هستند و هرگز تلافي نمي كنند فعاليت آنها به موازات هم هستند و تحت تأثير عوامل يكسان قرار مي گيرند (عظيمي، 1369) مري استاك ساليوان اهميت موقعيت ميان فردي در رشد شخصيت ما منجر به اين حقيقت شد كه شناخت ما از خودمان وابسته به ارزيابي ديگران از ماست و از طريق خود شكل مي گيرد جنبه هاي اصلي و عمده خود در سال هاي اوليه دوران كودكي شكل گرفته و در سنين بزرگسالي بطور مناسبي و شايسته تعديل در آن صورت مي گيرد. (ماي لي داس، 1372).
مفهوم خود:
مفهوم خود كليد فهم و درك بهداشت رواني است. روان پزشكان به اهميت و ارزش مفهوم خود كاملاً واقفند چرا كه به اين باور هستند كه تفكر شخص از شخصيت خود تا حدودي رهنمود دهنده رفتار شخص در اجتماع است و نوع رفتار شخص مشخص مي شود. اگر تصوري كه فرد از خود دارد متعادل و مثبت باشد او انساني سالم است. خود مجموعه افكار و احساساتي است كه شخص را از هستي فردي خويش و اينكه كيست و چيست آگاه مي سازد و به عبارتي خود همان فرد است. ديدگاه خود داراي دو نقش است: فاعلي و مفعولي، نقش فاعلي همان خود پنداره است كه مسائل و مفاهيم را به صورت ذهني تعبير و تفسير مي كند و نقش مفعولي همان چيزي است كه شخص اذعان مي دارد (سالن و همكاران، 1372).
اقسام من عبارتند از: من اجتماعي، من برتر، من طبيعي، من ايده آل، من مجازي، من حقيقي و خود بر سه قسم است: ا. خود واقعي 2. خود ايده آل 3. خود فعلي (اسلامي نصب، 1373) خود مفعولي را جيمز اغلب مفهوم خود مي نامند. مفهوم خود شامل ميزان درك يك نفر نسبت به كيفيت هاي فيزيكي تعلقات، وضعيت، مهارت ها، مشخصات رواني شامل شخصيت اعتقادات سيستم هاي ارزشي است به عبارت ديگر مفهوم به عنوان يك مفعول شامل مجموعه يگانه اي از صفات مشخص است كه يك فرد نه شخص ديگري خود را شناسايي مي كند كه شروع اين آگاهي همراه با ظرفيت اوليه شخص در شناسايي صور بدن خويش است.
گارنر مورفي  خود همان احساسات و ادراكات كه هر كس از كل وجود خويشتن دارد اين مفهوم سبب مي شود كه آدمي با وجود تغييرات و تحولاتي كه روي مي دهد در طي زمان پيوسته احساس استمرار و تداوم كند و اهميت خود به اين نسبت كه چيست و چه ارزشي در زندگي دارد. (سياسي، 1379).
مفهوم بخشيدن به خود:
شما خودتان را به عنوان يك فرد چگونه توصيف مي كنيد؟ اگر شبيه افراد بالغ باشيد ممكن است از صفات درون شخصي با ارزش خودتان مثل صداقت، دوستي، مهرباني، سليقه هاي اخلاقي يا مذهبي يتان و ارزش ها و علايق خودتان صحبت كنيد. شخصيت يعني تركيب سازمان دهي شده‌اي از صفات، انگيزه ها و رفتارها كه براي هر فردي يگانه است غالباً بيشتر مردم از جمله روان شناسان سعي مي كنند كه شخصيت را به صورت ويژگي هاي شخصيتي توصيف كنند مثل ويژگي هايي چون اجتماعي بودن، مستقل بودن، اضطراب كه چنين تصور مي شود كه در شرايط مختلف نسبتاً سازگارند.

چگونگي تشكيل خود:
در وجود هر انساني مقداري نيروهاي حياتي امكانات و استعدادهاي خاص و انرژي نهفته است اگر شرايط و فرصت مناسب برايش فراهم سازند. اين نيروها و استعداها با خود بخود به طور طبيعي رشد مي كند. هر تجربه اي به تشكيل مفهوم خود كمك مي كند. رشد خود بتدريج به تشكيل هويت شخصي مي انجامد. هويت عبارت است از افتراق و تميزي كه فرد بين خود و ديگران مي‌گذارد. هويت شخصي يك سازه  ساختار رواني اجتماعي است. يعني هم شامل طرز فكرها و عقايد مي شود، كه معرف فرد است. و هم نحوه ارتباط فرد با ديگران را مي رساند. اگر چه خويشتن هميشه در حال تغيير است اما در هر فرد نوعي سازمان، هماهنگي، ثبات، تجانس و شكل يافتگي خاص خود را دارد (راهورفي، 1371).
خودپنداره شخص جرياني آگاهانه مداوم و نسبتاً ثابت است. راجرز انساني را علاقه مند به آينده مي داند و از طرف ديگر در صدد كاهش تنش از سويي ديگر در جستجوي تكامل و پيشرفت است و در نهايت رسيدن به خودشكوفايي است. راجرز در مفهوم خويشتن  و هماهنگي را مطرح مي كند كه ثبات خويشتن عبارت از عدم تعارض بين اداراكات مختلف خويش و هماهنگي خويشتن (شاملو، 1372).
هماهنگي خويشتن يعني تجانس كه طبق نظر راجرز ما هنگامي احساس عدم هماهنگي مي كنيم كه بين پنداره ما از خود ما و تجارب واقعي، از زندگاني تعارض بوجود آيد و دچار ناهماهنگي و كم كم دچار تنش و نابساماني شويم. به نظر وي وقايع زماني معني دارند كه شخص بر اساس تجارب گذشته و ميل به نگهداري و تداوم سيستم خويشتن خود به آن وقايع معنا مي دهد راجرز ارزيابي مداوم شخص نسبت به ارزشمندي خويشتن را عزت نفس مي نامد وي مي گويد اگر والدين به فرزندان توجه و محبت بدون قيد و شرط داشته باشند كودك از عزت نفس بالايي برخوردار خواهد بود كه اگر با عدم توجه روبرو شود منجر به عدم ثبات هماهنگي خودپنداره، و خويشتن مي شود و در نتيجه طفل در صدد حفظ محبت ديگران مي شود.
رشد مفهوم خود:
مهمترين شرايط براي اينكه انسان بتواند به طور طبيعي و سالم رشد كند. عبارتند از محبت و گرمي و حمايت و آزادي نسبي، كمك و راهنمايي و تشويق اگر اين شرايط براي اينكه انسان بتواند به طور طبيعي و سالم رشد كند فراهم بشود فرد احساس ايمني و آرامش مي كند و شانس و فرصت اين را پيدا مي كند كه احساسات، علايق و تمايلات و آرزوهاي خاص خودش را بطور طبيعي و رشد و نمو دهد. وقتي اين احساس آرامش ايمني در او ايجاد شد مي تواند بدون تشويق به خودش بپردازد و از نيروها و استعدادهاي ذاتي و طبيعي خود براي پرورش و تقويت وجود خود استفاده نمايد. اما شرايط نامناسب است كه شخص را از رشد طبيعي منحرف مي كند و فقدان استعدادها و امكانات بالقوه در اوست كه مانع رشد او است شرايط نامناسبي كه مانع رشد است عبارتند از تحقير، اجحاف، تعدي، زور، فشار، عدم رضايت احتياجات خاص، بي علاقگي، بي توجهي به او، تبعيض، ايجاد محيطي ناايمن، سخت گيري بيش از حد، ايراد و انتقاد و بهانه جويي بي مورد اينها همه از مهمترين عوامل و شرايط است كه مانع رشد طبيعي و سالم شخص مي شود و احساس ناايمني را در او ايجاد مي كند. شخص به جاي اينكه وقت و انرژي خود را صرف پرورش استعدادهاي طبيعي اش در حالت دفاعي قرار مي گيرد و آنها را صرف تسكين و تخفيف و كاهش اضطراب و دلهره و دفع آزار ديگران نمايد. مشكلاتي.
كه شخص با آنها مواجه است مانع مي شود كه احساس ارزش و اعتماد در او رشد كند. خلاصه مجموعه اين عوامل موجب مي شود كه رشد اصلي و واقعي بسيار كند شود بنابراين اعتماد به نفس هم كه منشأش خود اصلي و واقعي است در چنين شخصي ضعيف شده و كم رشد مي كند. او ديگر چندان توجهي به احساست و علايق و آرزوهاي واقعي و اصيل خود ندارد تنها يك چيز برايش مهم است و به آن مي انديشد و آن اين است كه چگونه از آزار ديگران خود را در امان نگه دارد، بنابراين در روابطش با ديگران از تمايلات و احساسات واقعي خود استفاده نمي كند بلكه احساسات بدلي و تصنعي در خود مي پروراند كه مناسب و مقتضي آن رابطه خاص باشد. در حقيقت شخص چشم از خود واقعي اش كه از مجموعه احساسات و تمايلات و آرزوها و علايق و عواطف طبيعي و اصيل وي تشكيل مي شود بر مي گيرد و از وجود آن غافل و بي خبر مي گردد. در نتيجه خود واقعي اش كم رشد كرده ضعيف مي شود. در شخصيت انساني سه خود دارد. خود واقعي و اصلي ـ خود فعلي ـ خود ايده آل.
خود اصلي و واقعي: داراي يك مقدار استعداد و نيروهايي است كه هرگاه فشار و عوامل نامساعد رشد آن را ضعيف نكند شخص به طور طبيعي و مطابق با استعدادها رشد مي كند و در حقيقت خودش مي شود.
خود ايده آل: چيزي كه نيستيم اما تصور مي كنيم هستيم يا آرزو مي كنيم كه آن باشيم در حقيقت خود ايده آل جانشين خود اصلي و واقعي مي گردد.
خود فعلي: عبارتند از آن چيزي كه فعلاً هستيم يعني خودي كه تحت تأثير اضطراب و تضاد ساير جريانات شكل و فرم مي گيرد (شاملو، 1372).
تعريف خود از ديدگاههاي تجربي و پژوهشي:
ژيل بوندكر  (1992): خود آن زمينه اي از دانش است كه افراد در مورد آنچه در دنيا به آن عمل مي كنند و در پاسخ به پرسش من كه هستم ساخته اند.
ديمون و هارت  (1982): مفهوم يا ادراك خود در برگيرنده دانش فرد نسبت به ويژگي ها و توانايي هاي شخص و نيز انديشه بر آن است. ادراك خود، در بر گيرنده خود موضوعي و خود فاعلي و انديشمند است.
كانتور، كيلستروم  (1987) ماركوس (1977): خود يك پردازشگر اطلاعاتي است با توانايي درون داد، انداختن و برون داد.
اپستين  (1973): «خود» يك نظريه است كه خود را توجيه و آينده را پيش بيني مي كند و به لحاظ اعتبار و سودمندي آن ارزشيابي مي شود.
نكته مشتركي از تعاريف بالا بدست مي آيد. گاهي يا آگاه يافتن يا آگاه شدن، قابليت سازمان يابي و ايفاگري نقش ميانجي با دنياي بيرون است. (محسني، 1375)
 


منابع :


 

- اتكينسون، ريتال و همكاران (1378) زمينه روان شناسي هيلگارد (ويرايش اول) (ترجمه: محمد نقي برهاني و همكاران) تهران: رشد

- احدي حسن، نبي جمالي شكوه السادات، (1371) علم النفس از ديدگاه دانشمندان اسلامي و تطبيق آن با روان شناسي جديد، تهران: دانشگاه علامه طباطبايي.

- استروسكال: ف: (1372) تأثير تعليم و تربيت در شخصيت كودك (ترجمه: نازلي اصغر زاده) تهران: دنياي نو.

- ايزدي، سيروس (2536) روان شناسي شخصيت از ديدگاه مكاتب.

- بنجامين جي ساروك و همكاران (1382) روان شناسي كاپلان: علوم رفتاري، روان پزشكي باليني (ويرايش نهم) تهران: ارجمند.

- بهاري، شهريار (1366) انسان شناسي نظري، تهران: سمت.

- راهورفي ـ كارن (1371) عصبيت و رشد آدمي (ترجمه جعفر مصفا) نشر بهجت.

- روژه موكيلي (1371) عقده هاي رواني ترجمه محمد رضا شجاع نوري (چاپ اول) مشهد: آستان قدس رضوي.

- ساراسون، ايرون جي، (1380) روان شناسي مرضي: بر اساس ـ 3 ـ DSMR (ترجمۀ نجاريان و همكاران) تهران: رشد.

 
طراحی سایت : سایت سازان